Aspekt nr 9. Przyjmowanie krytyki i negatywnych ocen
14 marzec 2010 | Autorką artykułu jest Zuzanna Kępińska | Materiał pochodzi z ebooka Asertywnosc cz1 i Asertywnosc cz2
Już było o tym wyżej, że Errare humanum est – błądzić jest rzeczą ludzką. Błądzimy, gubimy się, robimy coś nie tak, jak tego oczekują inni. Zaś inni skrupulatnie nas o tym informują z ramienia bycia naszym przełożonym, naszymi przyjaciółmi lub z innego powodu – czasem w ramach obszaru tu omówionego pod numerem 3 i 5.
Ciekawostki
Kiedy Jeff Bezos, wówczas 30 letni analityk finansowy, rozpoczął w 1994 roku pierwsze prace nad stworzeniem księgarni internetowej nie przypuszczał pewnie, że stanie się ona w ciągu kilku lat największym sklepem on-line i jedną z 500 największych firm świata.
Czasami słowa innych (kogo?) przywalają nas jak ogromny głaz; aż tracimy oddech i jakiekolwiek dobre mniemanie o sobie?
Czy to możliwe, żeby głos tak działał? Co się w nas wali, że aż tak dotkliwie gniecie nas krytyka?
Znowu trzeba przypomnieć o poczuciu własnej wartości; o przekonaniach, że:
- inni są nieomylni w ocenach,
- inni mają zawsze rację,
- jestem do niczego – jeżeli tak ktoś powie.
Przecież takie przekonania są absurdalne i uderzają w nas jak zatrute strzały – w samo serce!
W tym przypadku są dwie możliwości:
- ktoś inny (inni) mają rację
- ktoś inny (inni) nie mają racji
Trzeba to sprawdzić, przeanalizować traktując krytykę jako wskazówkę do wzięcia pewnego obszaru pod lupę.
Asertywna reakcja polega właśnie na tym iż „roboczo” przyjmujemy to do wiadomości, traktujemy jako hipotezę do zbadania – o ile nie jesteśmy pewni, że:
- chcemy, aby właśnie tak wyglądało nasze mieszkanie, fryzura, ubranie, samochód („już nie maluje się ścian na bordowo, teraz modny jest turkus” – „ale ja właśnie uwielbiam kolor bordo”);
- takie potrawy właśnie lubimy (i nie chcemy nic zmieniać);
- takie właśnie mamy poglądy i opinie.
Warto jest nauczyć się odróżniać:
1. krytykę życzliwą, wspierającą, pozytywnie korygującą jakiś stan rzeczy
2. od krytyki złośliwej, pomniejszającej nas.
Jak ją odróżnić?
Warto przeczytać:
Po tonie głosu, wyrazie twarzy, po klimacie wypowiedzi.
Z krytyką złośliwą nie ma co walczyć, gdyż tylko dostarczamy większej
satysfakcji naszemu agresorowi.
Trzeba ją „rozminować” spokojem, rzeczowością i humorem.
Wyobraź sobie, że w tych trudnych sytuacjach bierzesz głęboki oddech i spokojnie wysłuchujesz do końca negatywnej oceny.
Wyobraź sobie, że zadajesz pytanie o szczegóły takiej a nie innej oceny.
Wyobraź sobie, że dziękujesz za słowa krytyki i ewentualnie kończysz rozmowę w następujący sposób:
- „Dziękuję za uwagi, nigdy tak nie myślałam, przemyślę to”;
- ”Dziękuję za informację, ale pozwól mi myśleć po mojemu”;
- Dziękuję, że zwróciłeś mi uwagę, muszę robić to nieco uważniej”,
- „Czy mogę Cię prosić o zwrócenie mi uwagi, kiedy znowu postąpię tak i tak, to dla mnie ważne”.
- I tak dalej w zależności od sytuacji...
Pozytywne (asertywne, spokojne) przyjęcie krytyki (i zastanowienie się nad jej sensem) może ci przynieść nieco pożytku ... bo czasami faktycznie inni mają rację.
Spokojnie odebranie krytyki jest najlepszą metodą na „zawodowych krytykantów” i pouczających jak być powinno, jak być musi.
Znasz zapewne osoby, które na wszystkim znają się najlepiej i nieustająco stawiają wszystkich pod skaner ich wartości, ich preferencji, ich oczekiwań. Nie złość się na nich (szkoda energii!), trochę ich pożałuj, bo nie są to ludzie szczęśliwi! I prawdopodobnie nie potrafią inaczej skupić na sobie zainteresowania... Przyjmując spokojnie ich krytykę wytrącasz im oręż z ręki!
Warto pamiętać iż zdarza się krytyka uzasadniona.
Od tej nie uciekaj – przyjmij ją godnie i spokojnie, przyznając się do własnych niedoskonałości, a co najważniejsze – potraktuj ją konstruktywnie!
(A 9) Pytania do poważnego przemyślenia:
1. Czy usłyszenie negatywnej oceny zwala Cię z nóg, powoduje, że wpadasz w panikę i czujesz, że jesteś do niczego? |
2. A może wpadasz w okropną złość, zaczynasz w myśli lub na głos obrzucać swego rozmówcę niecenzuralnymi słowami, z wyraźnym zaznaczeniem jak nisko traktujesz jego potencjał umysłowy! |
3. W których obszarach jesteś szczególnie wrażliwa na krytykę? |
4. Czy umiesz korzystać z krytycznych ocen i opinii? |
5. Co by się zmieniło w Twoim życiu, gdybyś nauczył/a się wyciągać konstruktywne wnioski z otrzymywanych krytycznych uwag i opinii? |
Zapisz wszystkie inne pytania i wątpliwości, które przyszły ci do głowy: |
- Co to jest asertywność?
- Co to jest asertywność cz. 2
- Co to jest asertywność cz. 3
- Pionierzy asertywności
- Przykłady zachowań nieasertywnych
- Dwie nieasertywne postawy życiowe
- Atlas osobistej asertywności
- Obszary asertywność - Wstęp
- Mówienie i myślenie o sobie dobrze
- Mówienie i myślenie o swoich wadach
- Przyznawanie się do błędów i przepraszanie
- Wyrażanie uczuć jakie żywimy do innych
- Wyrażanie czasowych stanów emocjonalnych jakie żywimy do innych
- Proszenie o coś co chcemy lub nam się należy
- Odmawianie czegoś komuś
- Przyjmowanie komplementów
- Kończenie trudnych spraw, rozmów
- Reagowanie na trudne sprawy innych
Komentuj z Facebookiem
