Friedrich August von Hayek: Czy możemy jeszcze uniknąć inflacji?

12 kwiecień 2011 | Tekst pochodzi z mises.pl Tytuł oryginału: Can We Still Avoid Inflation?, Tłumaczenie: Paweł Witecki, Redakcja: Marcin Zieliński

[Esej ten stanowi treść wykładu wygłoszonego przed zarządem i gośćmi Foundation for Economic Education w Tarrytown w stanie Nowy Jork dnia 18 maja 1970 roku i został po raz pierwszy opublikowany w pierwszym wydaniu książki The Austrian Theory of the Trade Cycle and Other Essays pod red. Richarda M. Ebelinga]

W pewnym sensie pytanie zadane w tytule tego wykładu jest czysto retoryczne. Mam nadzieję, że nikt z Państwa nie podejrzewa, że choć przez chwilę wątpię w to, że od strony technicznej zatrzymanie inflacji nie stanowi problemu.

Friedrich August von Hayek: Czy możemy jeszcze uniknąć inflacji? (II)

12 kwiecień 2011 | Tekst pochodzi z mises.pl Tytuł oryginału: Can We Still Avoid Inflation?, Tłumaczenie: Paweł Witecki, Redakcja: Marcin Zieliński

Jednakże – przechodząc do następnego punktu – „pełne zatrudnienie” w jego rozumieniu, wymaga nie tylko ciągłej inflacji, ale też rosnącej inflacji. Ponieważ natychmiastowe i korzystne skutki inflacji będą utrzymywać się, tylko pod warunkiem że inflacja, albo przynajmniej jej wielkość, jest nieprzewidziana. Ale jeśli trwa ona już przez jakiś czas, to staje się ona oczekiwana. Jeżeli ceny przez jakiś czas będą rosnąć o pięć procent w skali roku, to społeczeństwo będzie oczekiwać podobnego zachowania się cen w przyszłości. Obecne ceny czynników produkcji rosną z powodu oczekiwań co do wyższych cen produktów – czasami, gdy niektóre koszty są stałe, koszty zmienne mogą rosną nawet szybciej od od oczekiwanego wzrostu cen produktów – do punktu, w którym osiągnąć można tylko zwykły zysk.

Friedrich August von Hayek: Czy możemy jeszcze uniknąć inflacji? (III)

12 kwiecień 2011 | Tekst pochodzi z mises.pl Tytuł oryginału: Can We Still Avoid Inflation?, Tłumaczenie: Paweł Witecki, Redakcja: Marcin Zieliński

Keynesowski argument za ekspansjonistyczną polityką kredytową zakłada istnienie określonego przez związki zawodowe poziomu płac , co cechuje rozwinięte przemysłowo kraje zachodnie, ale jest nieobecne w państwach słabo rozwiniętych – a z innych powodów słabiej zaznaczone w takich krajach, jak Japonia i Niemcy. Dotyczy on tylko tych krajów, w których, jak to się mówi, płace pieniężne są „sztywne w dół” i są stale podnoszone z powodu nacisków związków zawodowych i z tego powodu można przedstawić wiarygodny argument, że wysoki poziom zatrudnienia można podtrzymać, tylko stosując politykę ciągłej inflacji – i nie mam wątpliwości, że tak będzie, dopóki istnieć będą takie warunki.

Robert P. Murphy: Znaczenie teorii kapitału

12 kwiecień 2011 | Tekst pochodzi z mises.pl Tytuł oryginału: The Importance of Capital Theory, Tłumaczenie: Stanisław Kwiatkowski, Redakcja: Witold Falkowski

Im więcej czytam propozycji „rozwiązania” problemu kryzysu finansowego, które wysuwają niekiedy profesjonalni ekonomiści, tym bardziej przekonuję się o znaczeniu poprawnej teorii kapitałowej. Jest ono szczególnie widoczne w kontekście tego, że często przeciwstawia się rynki finansowe „realnej gospodarce”. Przeciwstawienie to jest w niektórych przypadkach przydatne, ale w tym kontekście zwykle stanowi podstawę twierdzenia, że giełda to w istocie tylko kasyno.

Robert P. Murphy: Znaczenie teorii kapitału (II)

12 kwiecień 2011 | Tekst pochodzi z mises.pl Tytuł oryginału: The Importance of Capital Theory, Tłumaczenie: Stanisław Kwiatkowski, Redakcja: Witold Falkowski

Na początku wyspa znajduje się w stanie równowagi, który może być podtrzymywany nieskończenie długo. Każdego dnia 25 mieszkańców wyspy wypływa w morze łodziami wiosłowymi i łowi ryby za pomocą sieci. Kolejne 25 osób idzie zbierać ryż z pól ryżowych. Jeszcze inna grupa 25 wyspiarzy zajmuje się przyrządzaniem z ryżu i ryb (zebranych poprzedniego dnia)pysznego sushi. Pozostała grupa 25 mieszkańców konserwuje łodzie i naprawia sieci. W ten sposób powstaje codziennie 500 porcji sushi, dzięki czemu mieszkańcy wyspy zjadają po 5 porcji sushi dziennie. Można im pozazdrościć, zwłaszcza że codziennie podziwiają piękny widok oceanu i nie muszą odpowiadać na pytania Jima Cramera.

Murray Newton Rothbard

12 kwiecień 2011 | Tekst pochodzi z mises.pl, autor Llewellyn H. Rockwell, Jr., Tłumaczenie: Jan Lewiński

Murray N. Rothbard (1926-1995) był człowiekiem wyposażonym jedynie w maszynę do pisania, a stał się inspiracją do globalnej odnowy nauk wolnościowych. Podczas 45 lat badań i pisania, w 25 książkach i tysiącach artykułów, walczył z każdym niszczycielskim trendem poprzedniego wieku – socjalizmem, upaństwowieniem, relatywizmem i scjentyzmem – obudził jednocześnie pasję wolności wśród tysięcy naukowców, dziennikarzy i aktywistów.Ucząc w Nowym Yorku, Las Vegas, Auburn i na konferencjach na całym świecie, Rothbard przewodził renesansowi Austriackiej Szkoły ekonomii. Zenergetyzował zarówno akademicką jak i ludową walkę z wszechwładnym państwem i dworem jego intelektualistów.

Murray Newton Rothbard (cz. 2)

12 kwiecień 2011 | Tekst pochodzi z mises.pl, autor Llewellyn H. Rockwell, Jr., Tłumaczenie: Jan Lewiński

Podatki nie są nigdy „datkami”, przekonywał. „Dokładnie dlatego, że podatki są przymusowe, nie ma żadnej możliwości zagwarantowania – jak to dzieje się automatycznie w wypadku wolnego rynku – że pula pieniędzy, jaką dana osoba oddaje, jest tą, jaką w innym wypadku byłaby skłonna zapłacić”. Jak mówił Rothbard, nie jest utopią pracować dla społeczeństwa bez podatków; jest utopią myśleć, że siła podatku nie będzie nadużyta, gdy już się ją komuś przyzna.

Murray Newton Rothbard (cz. 3)

12 kwiecień 2011 | Tekst pochodzi z mises.pl, autor Llewellyn H. Rockwell, Jr., Tłumaczenie: Jan Lewiński

Ekonomiści rzadko wypowiadają się o wolności i prywatnej własności, a nawet jeszcze mniej o tym, co konstytuuje sprawiedliwe posiadanie. Rothbard przeciwnie, dowodził, że mienie pozyskane drogą konfiskaty, czy to przez prywatnych kryminalistów, czy przez państwo, jest niesprawiedliwie posiadane. (Podkreślał także, że biurokraci nie płacą podatków, ponieważ ich pensje to w całości podatki).

Jeffrey Tucker: Niepowstrzymany Rothbard

12 kwiecień 2011 | Tekst pochodzi z mises.pl Niepowstrzymany Rothbard, The Mises Institute, Alabama, Tłumaczenie: Jan Lewiński, Piotr Mastalarz

Gdy dziesięć lat temu 7. stycznia 1995, zmarł Murray N. Rothbard (rocznik 1926) uhonorowano go nekrologiem w nagłówku New York Timesa oraz innymi wyrazami czci złożonymi w pierwszym i smutnym tygodniu po jego niespodziewanej śmierci. Następnie ukazała się książka oraz specjalne wydania magazynów i wyrazów uznania z różnych stron. Na jego nabożeństwo żałobne w Nowym Yorku przybyło wielu ludzi, zainspirowanych intelektualnie i duchowo jego błyskotliwością i szczodrością w drugiej połowie wieku, którą przeżył wraz nimi. Śpiewaliśmy wspaniały, stary hymn, będący jego ulubionym:

Każdy naród i człowiek wybrać kiedyś musi, co weźmie w obronę, W wiecznej walce prawdy z fałszem, dobra, czy zła stronę.[1]

Jeffrey Tucker (cz. 2): Niepowstrzymany Rothbard

12 kwiecień 2011 | Tekst pochodzi z mises.pl Niepowstrzymany Rothbard, The Mises Institute, Alabama, Tłumaczenie: Jan Lewiński, Piotr Mastalarz

Nigdy przedtem nieopublikowane materiały, takie jak krytyka Karla Polanyi’ego, nie skupiały na sobie tak wielkiej uwagi ekspertów zajmujących się Polanyim, zdumionych odkryciem tak dogłębnej analizy. Jego nota o katolickiej nauce społecznej, niepublikowana wcześniej, odznaczającą się dogłębnym poznaniem tematu, oszołomiła ekspertów zajmujących się tym obszarem. W pewnych grupach po lewej stronie Rothbard jest znany głownie jako ekspert od myśli politycznej Etienne de La Boetie, a naukowcom szkoły Burke’a dał się poznać jako jeden z większych obrońców dosłownej interpretacji Vindication of the Natural Society (rzecz wciąż w grze, choć napisana w 1958 roku!).